Τρίτη, 1 Σεπτεμβρίου 2009

ΙΕΡΑ ΜΕΘΗ : ΨΥΧΟΔΗΛΩΤΙΚΑ ΚΑΙ ΘΡΗΣΚΕΥΤΙΚΗ ΕΜΠΕΙΡΙΑ




Ανέκαθεν ο άνθρωπος ένιωθε την ανάγκη να αποδεσμεύεται από τους περιορισμούς της καθημερινότητας μέσω του βιώματος διευρυμένων ( ή τροποποιημένων, ανάλογα με τη θεώρηση) συνειδησιακών καταστάσεων.
Οι όροι «θρησκευτική εμπειρία», «μυστική εμπειρία και «κοσμική συνείδηση», είναι πολύ ασαφείς για να προσδιορίσουν εκείνη την ιδιαίτερη κατάσταση της συνείδησης, που γι’αυτούς που την γνωρίζουν είναι τόσο αληθινή και συνταρακτική, όπως όταν ερωτεύεσαι. Η μυστικιστική λογοτεχνία αναφέρει πλήθος μεθόδων για την επίτευξη αυτής της εμπειρίας, όπως αυτοσυγκέντρωση, νηστεία, απομόνωση σε σπηλιές, επανάληψη ψαλμών, προσευχές, ασκήσεις αναπνοής, στάσεις του σώματος (asana), χοροί και πολλοί άλλοι. Η αποκρυπτογράφηση παλαιολιθικών σημαδιών από τους Lewis-Williams και Dowson παραπέμπουν σε τροποποιημένες καταστάσεις συνείδησης . Ο Andrew Sherratt υποστηρίζει ότι τα πύραυνα ( μικρά, ρηχά, λεκανοειδή δοχεία έντονα διακοσμημένα) της Γαλλίας και της Βρετάνης χρησιμοποιούνταν για την τελετουργική καύση ψυχοενεργών ουσιών στα νεολιθικά ιερά. Είναι γνωστό ότι οι σαμάνοι (καπνοβάτες) μεταγενέστερων πολιτισμών, όπως του Θρακικού και του Σκυθικού, έκαναν χρήση κάνναβης για να φθάσουν σε έκσταση. Πιο βόρεια και πιο ανατολικά οι σαμάνοι της Σιβηρίας χρησιμοποιούσαν τον ψυχοτρόπο μύκητα Αμανίτη (Amanita muscaria).O Gordon Wasson υποστηρίζει ότι το ιερό ποτό soma της Ριγκ Βέδα ( haoma, στην ιρανική Αβέστα), του αρχαιότερου ινδικού κειμένου, θα μπορούσε να προέρχεται από τον Αμανίτη. Άλλη υπόθεση θεωρεί ότι το soma/haoma είναι ο αγριοπήγανος (isfand στα περσικά : ξυλώδης πολυετής θάμνος), που ο Μωάμεθ πήρε εντολή από τον Αλλάχ να χρησιμοποιήσει για να ενισχύσει το θάρρος των οπαδών του. Τα ενεργά αλκαλοειδή που περιέχονται στον αγριοπήγανο ( χαρμίνη, χαρμαλίνη και τετραϋδροχαρμίνη) υπάρχουν επίσης και σε διάφορα είδη του γένους Banisteriopsis (γιαχέ), αναρριχητικών φυτών της ζούγκλας που οι ιθαγενείς του Αμαζονίου χρησιμοποιούν για να βλέπουν οράματα. Η αρχαία τέχνη των Μάγια, περιελάμβανε ανάμεσα στα μοτίβα της απεικονίσεις μανιταριών, βατράχων ή φρύνων και νουφάρων. Η Marlene Dodkin de Rios υποστηρίζει ότι και τα τρία ήταν ενσωματωμένα στην τέχνη λόγω των ψυχοενεργών ιδιοτήτων τους.

Οι Αζτέκοι χρησιμοποιούσαν παραισθησιογόνα που τα ονόμαζαν Teonanacatl, που σημαίνει «σάρκα των θεών». Η χρήση ψυχοενεργών ουσιών, όπως τα μανιτάρια στο αρχαίο Μεξικό καθώς και η χρήση του κάκτου πεγιότ (peyotl) σε κάποιες από τις βορειοαμερικανικές κοινωνίες Ινδιάνων, ήταν αναπόσπαστο μέρος της θρησκευτικής ζωής. Όλα τα είδη των ιερών μανιταριών βρέθηκε ότι περιέχουν την ψυχοενεργό ουσία ψιλοκυβίνη, ενώ η δραστική ουσία του πεγιοτ είναι η μεσκαλίνη.
Ο κυκεών, το ιερό ποτό της Ελευσίνειας ιερουργείας, υποστηρίζεται ότι περιείχε δημητριακά μολυσμένα από τον μύκητα της ερυσιβώδους ολύρας, από την οποία λαμβάνονται τα αμίδια του λυσεργικού οξέος, ενεργού συστατικού του γνωστού LSD. Σε ολόκληρη την μεσαιωνική Ευρώπη, μια μεγάλη οικογένεια ψυχοτρόπων φυτών, στην οποία ανήκουν το στραμώνιο, η μπελλαντόνα, ο υοσκύαμος και ο μανδραγόρας, γνώρισε μια εξαιρετικά εκτεταμένη χρήση και ταυτίστηκε με τις λαϊκές τελετές και λατρείες, όπως γνωρίζουμε μέσα από τα πρακτικά της Ιεράς Εξέτασης.Η παράδοση ν’αποδίδουν σατανικές ιδιότητες στα παραισθησιογόνα συνεχίστηκε μέχρι τον Γάλλο ποιητή Charle Baudelaire (1821-67), που τα ονόμαζε “άνθη του κακού”. Λίγα χρόνια αργότερα το ενδιαφέρον για τις ψυχοτρόπες ουσίες αναζωπυρώνεται. Ο μεγάλος ψυχολόγος Havelock Ellis ήταν ένας από τος πρώτους Δυτικούς που πειραματίστηκε με τη μεσκαλίνη (1896). Ακολούθησαν και άλλοι διάσημοι διανοούμενοι όπως ο Ιρλανδός ποιητής W.B.Yeats. Στις 19 Απριλίου 1943, ο Ελβετός βιοχημικός Albert Hofmann (1906-2008), 37 ετών, που πραγματοποιούσε έρευνες σχετικά με ένα παυσίπονο κατά της ημικρανίας στα εργαστήρια της φαρμακευτικής εταιρείας Sandoz, στη Βασιλεία, , κάνει την πρώτη ιστορική δοκιμή του LSD. Το LSD χρησιμοποιήθηκε στην ψυχανάλυση, αλλά και στη θεραπεία ενάντια στον πόνο και υποστηρικτικά στους αρρώστους στα τελικά στάδια ανίατων ασθενειών. Την δεκαετία του ’50 άρχισαν και τα στρατιωτικά πειράματα, αλλά σκόνταψαν στο υψηλό κόστος παραγωγής. Το 1954 ο Aldous Huxley εκδίδει το περίφημο βιβλίο του «The Doors of Perception» (οι πόρτες της αντίληψης) όπου περιγράφει τις εμπειρίες του με την μεσκαλίνη. Το παράδειγμά του ακολούθησαν οι συγγραφείς της γενιάς των Μπητ, όπως ο Allen Ginsberg και ο William Burroughs.

Τον Αύγουστο του 1960, ο Timothy Leary( 1920-1996), ένας ψυχολόγος του Κέντρου Έρευνας της Προσωπικότητας του Πανεπιστημίου του Harvard, έκανε την πρώτη αποκαλυπτική δοκιμή των μανιταριών Psylocybe. Ο κόσμος της ψυχεδέλιας εύρισκε τον πιο ενθουσιώδη απόστολο και μάρτυρα.! Άρχισε να πειραματίζεται με τον εαυτό του, με τους συνεργάτες του και με εθελοντές. Το ενδιαφέρον που δημιουργήθηκε από την έρευνα στο Χάρβαντ οδήγησε το 1962 στη συγκρότηση μιας ανεπίσημης ομάδας ιερέων, θεολόγων και θρησκειοψυχολόγων, οι οποίοι συντελούσαν ψυχοδηλωτικές( δηλωτικές της ψυχής) συνεδρίες μια φορά το μήνα. Ο Leary πίστευε ότι τα ψυχοδηλωτικά θα ήταν η θρησκεία του 21ου αιώνα και το να επιδιώκει κανείς μια θρησκευτική ζωή χωρίς αυτά ήταν σαν να μελετούσε αστρονομία δια γυμνού οφθαλμού χωρίς τηλεσκόπιο, γιατί κάπως έτσι γινόταν και τον πρώτο π.Χ. αιώνα και επιπρόσθετα, τα τηλεσκόπια είναι αφύσικα! Μέσα από εμπειρικές μελέτες προσπάθησε να χαρτογραφήσει τα επίπεδα συνείδησης που αντιστοιχούσε σε συγκεκριμένα ψυχοδηλωτικά. Έτσι υποστηρίζει ότι διέκρινε επτά επίπεδα ενέργειας και συνείδησης: αισθητικό, συναισθηματικό, εγωικό, σωματικό, κυτταρικό, μοριακό, ατομικό. Ο Leary διέβλεπε ότι η μαζική αντίληψη των επιπέδων της συνείδησης και των μεταβολών της θα μπορούσε να λειτουργήσει ως ισχυρό επαναστατικό μέσο κοινωνικής και πολιτικής μεταμόρφωσης. Στο μεσσιανικό του κήρυγμα προέτρεπε τους νέους να γυρίσουν την πλάτη στις παρωχημένες αντιλήψεις (drop out), να “φτιαχτούν”(turn on) με ανώτερες πνευματικές εμπειρίες και να “συντονιστούν” (tune in) με νέους τρόπους δράσης και συμπεριφοράς. Στο αποκορύφωμα της δεκαετίας του ’60 οι απόψεις του βρήκαν μεγάλη απήχηση μεταξύ των “παιδιών των λουλουδιών”. Το πολιτικό και πανεπιστημιακό κατεστημένο δεν άργησε να αντιδράσει έντονα σ’αυτή την ανατρεπτική έρευνα και το 1963 ο Leary απολύθηκε από τη θέση του και ακολούθως σταμάτησε δια νομοθετικού διατάγματος η νόμιμη παρασκευή LSD από τις φαρμακευτικές εταιρείες των ΗΠΑ. Η πράξη αυτή της απαγόρευσης, που συνδέει κατά την διατύπωση του νόμου τις μη εξαρτησιογόνες ψυχοδηλωτικές (ή ψυχεδελικές) ουσίες με τα κατασταλτικά ναρκωτικά (παράγωγα του οπίου, βαρβιτουρικά και άλλα) συνδιάστηκε με μια στρατηγική διοχέτευσης στην αγορά αυτών των κατασταλτικών, προκειμένου να ανακοπεί και να ελεγχθεί το αυξανόμενο κύμα της ειρηνικής εξέγερσης. Τον ίδο χρόνο ο Leary ίδρυσε την Διεθνή Ομασπονδία για την Εσωτερική Ελευθερία (IFIF) καθώς και την επιθεώρηση Psychedelic Review, η αντίστροφη μέτρηση όμως για τις ελπίδες του ψυχεδελικού κινήματος είχε αρχίσει… Ο Dr.Thimothy Leary καταδικάστηκε σε 30 χρόνια φυλάκιση και μεγάλο χρηματικό πρόστιμο το 1966, επειδή βρέθηκαν στην κατοχή του τρία τσιγάρα Μαριχουάνας !..

Πριν εξετάσουμε τη σχέση των ψυχοδηλωτικών με τις θρησκευτικές εμπειρίες, θα ήταν σκόπιμο να σταθούμε στις ίδιες τις εκστατικές εμπειρίες. Ο William James (1842-1910) είναι ο πρώτος διακεκριμένος ψυχολόγος και φιλόσοφος που εισήγαγε την επιστημονική μέθοδο σε πεδία αποκλειστικής έως τότε αρμοδιότητας της δογματικής, όπως είναι το πεδίο της θρησκευτικής συνείδησης.Ενώ για τον τυπικό ψυχίατρο του σήμερα, κάθε ένδειξη μυστικιστικής εμπειρίας είναι σύμπτωμα ψυχικής διαταραχής, ο βαθυστόχαστος James στις «Παραλλαγές Θρησκευτικής Εμπειρίας», υποστηρίζει ότι η θρησκευτική εμπειρία υπερβαίνει την ψυχολογική, όμως χωρίς να ν’ανακόπτεται εντελώς απ’αυτήν, όπως δεν αποκόπτεται και ο ψυχολόγος από τον φυσιολόγο. Η ψυχολογία του βάθους και η υπερπροσωπική ψυχολογία ανακάλυψαν βαθύτερα στρώματα συνειδησιακών καταστάσεων, με ευρύτερο φάσμα λειτουργικότητας, που αγνοούσαμε παντελώς την ύπαρξη. Σύμφωνα με την αντίληψη του Γιουγκ, στο βάθος η ψυχή του ανθρώπου καθρεφτίζει το ευρύτερο σύμπαν. Το καθρεφτίζει σε μορφή εικόνων που αντιπροσωπεύουν συμβολικές πλευρές του μακρόκοσμου. Η ψυχολογική προοπτική του Γιουγκ μας δίνει μια εμπειρική απόδειξη της άποψης του Τσουάγκ Τσου, ότι δηλαδή το «εσωτερικό μάτι» δεν χρειάζεται τη διανοητική γνώση γιατί, όταν στρέφεται προς τα μέσα, εναρμονίζεται με τον κόσμο. Το Ταυτό δεν περιέχει μόνο την εμπειρική πραγματικότητα της προσωπικότητας, αλλά συνιστά επίσης ένα υπόστρωμα της πραγματικότητας με την ευρύτερη έννοια του όρου. Είναι ο κρίκος με το σύμπαν. Σ’αυτό το επίπεδο το Ταυτό αντιστοιχεί ψυχολογικά και συμπαντικά στο Ταό και στην «Παγκόσμια Αρμονία» του Λάϊμπνιτς. Ο υπερπροσωπικός ψυχολόγος καταλήγει στα ίδια συμπεράσματα των αρχαίων σοφών : « Ότι είναι έξω είναι και μέσα. Το βασίλειο των ουρανών είναι μέσα σου».
Ονομάζουμε συνήθως “πραγματικότητα” τον κόσμο των καθημερινών συμβάσεων και άκαμπτων ερμηνειών. Ο νους του ανθρώπου επεξεργάζεται αυτόματα απειράριθμα ερεθίσματα που συλλαμβάνει μέσω των αισθητηρίων οργάνων του και τα μετατρέπει σε αναγνωρίσιμα αντικείμενα. Αυτή η διαδικασία προϋποθέτει το φιλτράρισμα των πληροφοριών και τη συστηματοποίησή τους κατά τρόπο συμβατό με την εκπαίδευση, τις πεποιθήσεις και τις κοινωνικοπολιτιστικές συντεταγμένες. Το αποτέλεσμα είναι η γνωστή σε όλους “πραγματικότητα”, που ουσιαστικά αποτελεί μόνο μια συμβατική εκδοχή του υπαρκτού. Η Ανατολική φιλοσοφία ονομάζει αυτή την τακτοποίηση της πραγματικότητας maya,δηλαδή ψευδαισθησιακή. Μέσα από θρησκευτικές πρακτικές ή κάτω από ασυνήθιστες καταστάσεις ο άνθρωπος μπορεί να πετύχει μια στιγμιαία απελευθέρωση από τον νευρολογικό προγραμματισμό και να συλλάβει κομμάτια άγνωστα του κόσμου. Αυτή είναι η Ζεν Σατόρι στιγμή, η εκστατική κατάσταση του μύστη. Ο έλεγχος των αισθήσεων είναι βασικό μέρος κάθε ασκητικής πρακτικής. Έλεγχος που δεν υποδηλεί καταστολή, αλλά περιορισμό της λογοκρισίας του νου, που εστιαζόμενο στον εαυτό του ανακαλύπτει έκπληκτος την “μαγική εικόνα”, που πάντα ενυπήρχε κρυμμένη πισω από την σκιερή επιφάνεια του κοινωνικού εγώ.

Αν δεχθούμε, λοιπόν, την πραγματικότητα των αυθεντικών θρησκευτικών εμπειριών, το ερώτημα που γεννάται αυτόματα είναι κατά πόσο οι ψυχοδηλωτικές εμπειρίες είναι γήσια πνευματικές και όχι ψευδαισθησιακές, προβολές του ασυνειδήτου. Κατ’αρχάς μένει ανοιχτή η υπόθεση κατά πόσο ο κοινός παρανομαστής όλων ανεξαιρέτως των μυστικιστικών εμπειριών δεν εδρεύει σε κάποια χημική αλλαγή του εγκεφάλου.

Πολλοί που δοκίμασαν εκστατικές εμπειρίες με παραδοσιακές μεθόδους και στη συνέχεια πειραματίστηκαν με ψυχοδηλωτικές ουσίες, όπως ο Allan Watts (1915-1973), δηλώνουν απερίφραστα ότι όχι μόνο οι δύο εμπειρίες μοιάζουν αλλά και ότι οι τελευταίες ξεπερνούσαν σε βάθος και ποιότητα τις πρώτες. Όχι μόνο, αλλά στην πορεία μπορούσαν να μεταφερθούν με ευκολία, σε κατάσταση «κοσμικής συνείδησης» χωρίς τη βοήθεια των χημικών ουσιών.
Ο Α.Watts σπεύδει όμως να προειδοποιήσει ότι κανένα από τα χημικά μεταβολικά της συνείδησης, δεν αποτελεί προκατασκευασμένη μυστικιστική εμπειρία. Τα ψυχοδηλωτικά προσφέρουν δυνατότητες για μυστικιστική ενόραση με πολύ παρόμοιο τρόπο που καλοπροετοιμασμένα χρώματα και πινέλα προσφέρουν δυνατότητες για ένα άριστο ζωγραφικό πίνακα ή ένα καλοφτιαγμένο πιάνο για θαυμάσια μουσική. Όλες αυτές οι ουσίες είναι σχετικά άχρηστες (αν όχι και επικίνδυνες) χωρίς την κατάλληλη εκπαίδευση και προετοιμασία . Από μια επιστημονική μελέτη των Σάβατζ και Ντίτμαν βρέθηκε ότι αν η προετοιμασία είναι υποστηρικτική αλλά όχι πνευματική, το 40 με 75% των ληπτών ψυχοδηλωτικών ουσιών, θα αναφέρουν έντονες θρησκευτικές εμπειρίες ικανές να αλλάξουν τη ζωή τους και ότι εαν η προετοιμασία είναι υποστηρικτική και πνευματική το 80 με 90% των εμπειριών θα είναι αποκαλυπτικές και μυστικο-θρησκευτικές. Τα άτομα τα οποία είχαν πάρει placebo ανέφεραν σημαντικά λιγότερες εμπειρίες. Τόσο οι καθαρά θρησκευτικές εμπειρίες όσο και οι θρησκευτικο-ψυχοδηλωτικές χαρακτηρίζονται από τα εξής πέντε σημεία :
1) Επιβράδυνση του χρόνου με συγκέντρωση στο παρόν.
2) Επίγνωση της πολικότητας ή αλληλεξάρτησης των αντιθέτων
3) Επίγνωση της σχετικότητας των ατομικών ορίων . Αμέτρητες ατομικές οντότητες ως ένας και μοναδικός Εαυτός.
4) Επίγνωση της αιώνιας Ενέργειας, συχνά με την μορφή έντονου λευκού φωτός. Ο κόσμος που αναφένεται είναι περισσότερο πράξεων παρά αιτίων, ρημάτων παρά ουσιαστικών. Στενά συνδεδεμένο σύμπλεγμα σχέσεων, ροπών τάσεων και πεδίων ενέργειας
5) Τα πάντα είναι παιχνίδι Αγάπης και Σοφίας
Τα χαρακτηριστικά αυτά είναι πλευρές μιας και μοναδικής κατάστασης συνείδησης.

Οι επικριτές των ψυχοδηλωτικών, που επιμένουν να τα ονομάζουν παραισθησιογόνα, υποστηρίζουν ότι η επίδρασή τους στο νευρικό σύστημα προσθέτει στις αισθήσεις κάποιο χημικό πέπλο το οποίο μετατρέπει όλα σε μια υπερφυσική πλήρη ομορφιά. Οι υποστηρικτές αντίθετα απαντούν ότι η σύγχρονη φαρμακολογία γράφτηκε και ασκείται από επιστήμονες που δεν παίρνουν ψυχοδηλωτικά και συνεπώς γράφουν συγγράμματα σχετικά με γεγονότα που οι ίδιοι δεν έχουν ποτέ βιώσει. Η επίδραση αυτών των ουσιών υποστηρίζουν ότι απομακρύνει συγκεκριμένες από συνήθεια φυσικές αναστολές της διάνοιας και των αισθήσεων, καθιστώντας μας ικανούς να δούμε τα πράγματα όπως θα μας παρουσιάζονταν, αν δεν είμασταν τόσο πιεσμένοι από το χρόνο και τις κοινωνικές συμβάσεις. Ο νους καταγράφει νέες εντυπώσεις, ανακαλύπτει νέους δεσμούς ανάμεσα στα πράγματα. Όπως λέει χαρακτηριστικά ο Timothy Leary : « Η έκσταση του LSD είναι η πλήρους χαράς ανακάλυψη, ότι το εγώ, με τις θλιβερές του επιφάσεις και προσπάθειες, είναι μόνο ένα κλάσμα της ταυτότητάς μου ».
Είναι παρακινδυνευμένο να αποφανθεί κανείς με βεβαιότητα σχετικά με την αλήθεια της μιας ή της άλλης άποψης, ειδικά αν δεν υπάρξουν εκτεταμένες νευροφυσιολογικές, φαρμακολογικές και ψυχολογικές έρευνες. Είναι δύσκολο, όμως, να μην παρατηρήσουμε ότι στη διαμάχη εμπλέκονται όχι μόνο αντικρουόμενες επιστημονικές απόψεις αλλά και πολιτικο-οικονομικά και οργανωμένα θρησκευτικά συμφέροντα, που παρεμποδίζουν την αποστασιοποιημένη και εμπεριστατομένη αναζήτηση της αλήθειας. Η διελεύκανση της βιοχημείας των θρησκευτικών εμπειριών θα χαρίσει μια τεράστια ώθηση στην κατανόηση τόσο της λειτουργίας του εγκεφάλου, όσο και των επιπέδων της συνείδησης.

Γιάννης Αυγουστάτος

Ενδεικτική βιβλιογραφία:

1) Τimothy Leary: “ H Πολιτική της Έκστασης”, Διεθνής Βιβλιοθήκη, 1989
2) Τ. Leary, G.H.Litwin,and R.Metzner : Reactions to Psilocybin Administered in a Supportive Environment. Journal of Nervous and Mental Disease, τομ.137, Νο 6, σελ.561-573.
3) A.Watts : “ The Joyous Cosmology : Adventures in the Chemistry of Consciousness”. New York, Pantheon Books, 1962.
4) Aldous Huxley : “Le Porte Della Percezione, Paradiso e Inferno”. Oscar Mondadori 1958.
5) Haveloc Ellis : “A note on Mescal Intoxication”, The Lancet, 3849,1897.
6) Peter Stafford : “Εγκυκλοπαίδεια Ψυχεδελικών”, Σμίλη, 1991.
7) Richard Rudgley : “The Alchemy of Culture: Ψυχοτρόπες Ουσίες και Πολιτισμική Αλχημεία”. Ακτή-Οξυ, 2.000 .
8) Albert Hofmann : “ LSD-my problem child”.Reflections on sacred drugs, mysticism, and science. Mcgraw-Hill Book Company, N.Y. 1980.
9) R.G.Wasson, A.Hofmann, C.A.P.Ruk : “The Road to Eleusis”.Harcourt Brace, Jovanowich, Inc., N.Y. 1978.
10) Aθ. Καυκαλίδη : “Η Γνώση της Μήτρας”, Η αυτοψυχογνωσία με ψυχοδηλωτικά φάρμακα. Ολκός, 1980
11) Has the Mystery of the Eleusinian Mysteries been solved?
Ivan Valencic: Yearbook for Ethnomedicine and the Study of Consciousness,
Issue 3, 1994, pp325-336. ©VWB - Verlag für Wissenschaft und Bildung, 1995.
12)Ripinsky-Naxon, M. 1993 The Nature of Shamanism: Substance and function of a religious metaphor. State University of New York Press, Albany
13)McKenna, T.
1992 Food of the Gods: The search for the original tree of knowledge. Rider, London
14)Stanislav Grof, LSD Psychotherapy, Hunter House Publishers,
©1980, 1994 Stanislav Grof.
15)Mescaline, LSD, Psilocybin and Personality Change
Sanford M. Unger, Ph.D.*
from: Psychiatry: Journal for the Study of Interpersonal Processes
Vol. 26, No. 2, May, 1963. © The William Alanson White Psychiatric Foundation



22 σχόλια:

Ευρύνοος είπε...

Η Α-λήθεια είναι οτι κάποιοι έχουν ενίοτε την ικανότητα να κάνουν τέτοιου είδους "δια-δρομές" χωρίς την βοήθεια κάποιου "μέσου"..
ψάξτε για την ουσία DMT (Δήμητρα?) που εκκρίνει ο εγκέφαλος..

περισσότερα περί των ψυχεδελικών ουσιών και εμπειριών τους, δείτε το παρακάτω βίντεο.. http://www.youtube.com/watch?v=736NKsK86Uk

απο την ταινία Blueberry..
για λίγους..

καλημέρα σας..

delta είπε...

Το άρθρο σου φίλε Γιάννη είναι ενδιαφέρον και μου άρεσε που έγραψες την θέση και την αντίθεση, καθώς και το συμπέρασμα σου ότι είναι παρακινδυνευμένο να αποφανθεί κανείς με βεβαιότητα σχετικά με την αλήθεια της μιας ή της άλλης άποψης.

Καθώς δεν έχω ασχοληθεί καθόλου με το θέμα πολύ λίγα μπορώ να πω.

Κάτι αντίστοιχο νομίζω περιγράφει ο Καστανέντα στη διδασκαλία του Δον Χουάν (Μεσκαλίνη κλπ).

Παραισθησιογόνα χάπια που θα τα παίρνεις και θα φτάνεις στην φώτιση χωρίς κόπο ;
Χωρίς παρενέργειες, χωρίς επιπτώσεις στον οργανισμό ;
Δεν είναι τοξικά ;

Η φύση επίσης έχει αποδείξει ότι οτιδήποτε ανεβαίνει γρήγορα, σύντομα γκρεμίζεται.

Χωρίς να είμαι ποτέ απόλυτος θα προτιμήσω τον αργό και σταθερό δρόμο της προσευχής και του διαλογισμού για να επιτύχω την οποιαδήποτε επικοινωνία με το θείο.
Ότι είναι νάρθει νομίζω, ας έρθει στην προγραμματισμένη από την φύση, ώρα του.

Σ' ευχαριστώ πολύ

Elena είπε...

Καλύτερα κάποιος να είναι ένας 'σκληρός υλιστής' και να οδηγηθεί στη πνευματικότητα από τα βάσανα της ζωής, παρά να προσπαθήσει με τεχνητά μέσα να 'ανοίξει' τη συνειδητότητά του.

Άλλωστε τη πνευματική διεύρυνση και άνοδο δεν μπορούμε να την εξαγοράσουμε. Και οι διάφορες ουσίες ανήκουν στην υλιστική νοοτροπία που όλα νομίζει ότι μπορεί να τα αγοράσει, όπως με ένα χαπάκι προσπαθεί να εξαγοράσει την υγεία του χωρίς να έχει αγωνιστεί γι' αυτήν. Με υλικά μέσα και ουσίες δεν χτίζουμε το πνεύμα.

Τα εσωτερικά πυρά ανάβουν ΜΟΝΟ εκ των έσω. Δεν υπάρχει υποκατάστατο του εσωτερικού, συνειδητού πνευματικού αγώνα.

Δυστυχώς υπάρχουν πολλοί πλανεμένοι που νομίζουν το αντίθετο, και απλά δείχνουν ότι διακατέχονται είτε από πνευματική τεμπελιά, ή περιμένουν την 'σωτηρία' από κάπου από 'έξω'. Η παραδοσιακή γιαγιά που περιμένει τον ιερέα ή τον Χριστούλη να τη 'σώσει', συχνά μεταλλάσσεται στον new-ager που αναμένει μέσα από τέτοια μέσα τη λύτρωση.

delta είπε...

Θα συμφωνήσω απόλυτα μαζί σου Έλενα

Νίκησε τον στερνό, τον πιο μεγάλο πειρασμό, την ελπίδα μας λέει ο Καζαντζάκης. Και νομίζω ότι ακριβώς σ’ αυτή την ελπίδα (πάνω στην οποία χτίστηκαν όλες οι θρησκείες) ότι κάποιος άλλος, έξω από μας θα μας «σώσει» αναφέρεται ο μεγάλος αυτό Έλληνας μύστης.

Να νικήσουμε την ελπίδα λοιπόν και να αναλάβουμε μόνοι μας το δύσκολο μονοπάτι της πνευματικής μας ανέλιξης.

Πλώρη είπε...

"Η παραδοσιακή γιαγιά που περιμένει τον ιερέα ή τον Χριστούλη να τη 'σώσει', συχνά μεταλλάσσεται στον new-ager που αναμένει μέσα από τέτοια μέσα τη λύτρωση." Ζαβαρακατρανέμια ίλεος ίλεος αλληλούια...Οοοο πίνω μπαφους και παίζω προ η γιαγιά!

delta είπε...

Ερωτήσεις στη Πλώρη

Τον μπάφο τον επιτρέπει η θρησκεία ;

Το προ τι είναι ;

Πλώρη είπε...

Δημήτρη τέτοιο λογικό σχήμα όπως αυτό της Έλενας σπάνια συναντάς...Γιαγιάδες ροκ με ολονυχτίες και μπάφους πρωτη φορά βλεπω...
το προ είναι http://www.youtube.com/watch?v=xhxlqkmJ7gY

Elena είπε...

Αν δεν έγινα κατανοητή, εννοώ ότι οι γενιές τείνουν να μεταλλάσσονται φαινομενικά αλλά μένουν ίδιες (αν δεν υπάρξει συνειδητή εξέλιξη). Έτσι η νέα γενιά μπορεί να νομίζει ότι κάνει 'επανάσταση' με διάφορες ουσίες, ενώ απλά επαναλαμβάνει τα μοντέλα των γονιών της, σε φαινομενικώς διαφορετική μορφή.

Πχ βλέπεις συχνά νέους ανθρώπους που προέρχονται από αυστηρά χριστιανικό περιβάλλον, να αποκηρύσσουν μεν οι ίδιοι τον χριστιανισμό, αλλα να γίνονται φανατικοί άλλης ιδεολογίας ή θρησκείας. Οπότε δεν αλλάζει κάτι.

Έτσι και με το παράδειγμα που έδωσα. Οι επόμενες γενιές ευελπιστούν στη σωτηρία από κάτι το εξωτερικό (συχνά ουσίες) - αυτό δεν διαφέρει από τους προγόνους τους που περίμεναν την σωτηρία πάλι από κάτι το εξωτερικό, τον ιερέα, το Χριστό κλπ. Οπότε δεν έχουμε εξέλιξη εδώ, αλλά τη μεταφορά/μεταμόρφωση της ίδιας αυταπάτης.

Με τα φτερά της ψυχής είπε...

Συμμφωνώ μαζί σου Έλενα.
Όσα ανέφερες έχουν να κάνουν κατά τη γνώμη μου με το πόσο χρειάζονται κάποιοι άνθρωποι κάπου να στηρίζονται, για να υπάρχουν.
Επιλέγουν την εξάρτηση με όποιο τρόπο τους "βολεύει" είτε αυτό είναι μια θρησκεία , είτε ουσίες γιατί δεν αντέχουν να έχουν την ευθύνη της ζωής τους.Και φυσικά η ελπίδα που έχει ως χαρακτηριστικό της την αδράνεια.Περιμένεις να αλλάξει κάτι χωρίς να αναλαμβάνεις δράση.Χωρίς να αναλαμβάνεις και πάλι την ευθύνη για τη ζωή σου.

Πλώρη είπε...

Προφανώς Έλενα πρεσβεύεις την αυτάρκεια σε ένα Εγώ Θεό. Δικαιωμά σου!

Ευρύνοος είπε...

Καλησπέρα σας..

βλέπω κάποιου είδους αντιπαράθεση, μή γνωρίζοντας απο τους συμμετέχοντες, σε βάθος το θέμα που ανοίχτηκε..
έκανα ένα αρχικό σχόλιο που τα λέει όλα, για όποιον έχει διάθεση να κατανοήσει..
φυσικά, δέν μπορούμε να ακυρώσουμε ιστορία αιώνων, με πρωτοθρησκείες και ικανότητες ανθρώπων ύστερα απο διαδικασίες διεύρυνσης της συνείδησης..
σε φυλές μέσα στην ζούγκλα ακόμη λαμβάνουν χώρα αρχετυπικές τελετές.. ψάξτε στο you tube ayahuasca και θα καταλάβετε πολλά ίσως..
συγνώμη για το μακροσκελές σχόλιο..
απλώς η ζωή δέν είναι μαύρο η άσπρο..
υπάρχουν και ενδιάμεσες καταστάσεις.. εννοώ οτι ΔΕΝ κάνουν όλοι χρήση ουσιών, όπως το είπα και στο πρώτο μου σχόλιο..
υπάρχουν όμως κι εκείνοι που γνωρίζουν διαδικασίες ΜΕ ουσίες φτάνοντας σε υψηλά επίπεδα νόησης..
όλα αυτά όμως ΚΑΜΙΑ σχέση δέν έχουν με πρεζάκια ή οτι δήποτε άλλους χαρακτηρισμούς..

ας μαθαίνουμε καλύτερα σε βάθος, όσο γίνεται για ένα θέμα και ύστερα ας κάνουμε κριτική σε άτομα που γνωρίζουν περισσότερα..
για τον συγγραφέα του άρθρου, έχω την άποψη, οτι γνωρίζει αρκετά το αντικείμενο, σύμφωνα με αυτά που διάβασα..
πουθενά δεν ανέφερε για εξάρτηση όταν πρόκειται για Μύηση και Τελετές..
αυτά συμβαίνουν ΜΟΝΟ με άλλου είδους ουσίες, τις οποίες κατέδειξε σαφώς..

συγνώμη και πάλι για το μακροσκελές μήνυμα..
καλησπέρα σας..

Elena είπε...

Πλώρη: Αυτάρκεια ναι, εγώ όχι.

Αυτάρκεια ως αποτέλεσμα της ταύτισης με το Θείον. Που σημαίνει πλήρης ενεργοποίηση του δυναμικού μας, που θα μάς καταστήσει θεϊκούς ανθρώπους.

Δεν είναι εύκολο, καθώς πρέπει να πάρουμε την πλήρη ευθύνη του εαυτού, των πράξεων και των σκέψεών μας. Αλλά η αδυναμία έτσι κι αλλιώς είναι εγωισμός.

Ο Θεός φυσικά δεν είναι έξω από εμάς.. Νομίζω το παραμυθάκι αυτό είναι ξεπερασμένο :)

Πλώρη είπε...

Καλά ξεμπερδέματα παιδιά...

Γιάννης Αυγουστάτος είπε...

Αγαπητοί εκλεκτοί συνταξιδιώτες,
δεν αισθάνομαι την ανάγκη να απαντήσω στα σχόλιά σας, γιατί (πλην του Delta, που διάβασε προσεκτικά το κείμενο) δεν αναφέρονται ούτε στο περιεχόμενο του άρθρου , ούτε απευθύνονται στον γράφοντα. Πέρνετε σαν αφορμή τον τίτλο για να προβάλλετε τις θεμιτές πεποιθήσεις σας σχετικά με τη χρησιμότητα ή μη, των ψυχοδηλωτικών (και όχι των εξαρτησιογόνων ναρκωτικών, όπως σωστά επισήμανε ο Ευρύνοος). Το άνωτέρω κείμενο είναι μια συνοπτική ανθρωπολογική και ιστορική μελέτη, η οποία περιέχει και πλήθος άλλων σημαντικών (κατά τη γνώμη μου) προβληματισμών, που δυστυχώς πέρασαν εντελώς απαρατήρητοι.
Γράφω, λοιπόν, το παρόν σημείωμα για να εκφράσω και πάλι τις ευχαριστίες μου για τη φιλοξενία στο "Ξάνθη (Φιλοξενείν)-Φιλοσοφείν" και για να ευχηθώ σε όλους φωτεινή πορεία.

Elena είπε...

Το θέμα είναι ποιον εξυπηρετούν τέτοια κείμενα; Τον φιλότιμο πνευματικό αναζητητή, ή τον αναζητητή 'μεταφυσικών εμπειριών' που συχνά διακατέχεται από πνευματική οκνηρία;

Η καθημερινή μου εμπειρία δείχνει ότι τέτοια κείμενα τα χρησιμοποιούν τα άτομα της δεύτερης κατηγορίας, τα οποία εναποθέτουν πολλές ελπίδες για ένα άνοιγμα συνειδητότητας σε ψυχοδηλωτικές ουσίες. Προσωπικά έχω βαρεθεί να βλέπω ανθρώπους να χρησιμοποιούν τέτοια άρθρα για να δικαιολογήσουν την πνευματική οκνηρία τους και τις εξαρτήσεις τους (ακόμα κι αν τα άρθρα αυτά υποτίθεται δεν προωθούν την εξάρτηση σε ουσίες).

Εγώ αμφισβητώ από τη βάση της τη χρήση ουσιών για το σκοπό της πνευματικής ανάπτυξης. Πρώτον γιατί οι υλικές ουσίες μπορούν να προκαλέσουν φαινόμενα που λειτουργούν μόνο μέχρι το αστρικό πεδίο (όσο και glamorous και 'πνευματικές' κι αν φαίνονται), και δεύτερον γιατι οι 'πνευματικές' ή μεταφυσικές εμπειρίες ΔΕΝ είναι δείκτης πνευματικής ανάπτυξης.

The essence of spirituality and mysticism is readiness to serve the person next to us. -Hazrat Inayat Khan

Παραπέρα, ο σαμανισμός είναι μια χαμηλή παράδοση, της οποίας την εξέλιξη την έχουμε ξεπεράσει εδώ και καιρό.

Γιάννης Αυγουστάτος είπε...

Αγαπητή Έλενα,
Τα κείμενα αυτά εξυπηρετούν αυτούς που μπορούν να τα καταλάβουν.

sandra είπε...

Παρατηρώντας τα σχόλια που δημοσιεύτηκαν, αν και ομολογώ πως δεν συνηθίζω να επικοινωνώ μέσω forums, μου δημιουργήθηκε η ανάγκη να γράψω τα παρακάτω.
Λίγο πριν το κείμενο του κ. Δογάνη είχα να σχολιάσω πολύ περισσότερα γιατί θεώρησα πως στο κείμενο/έρευνα του κ. Αυγουστάτου τα πιο δυνατά και ζουμερά σημεία δυστυχώς δεν έγιναν αντιληπτά. Ο κ. Δογάνης φάνηκε πως έπιασε το θέμα και ανέπτυξε κ εκείνος με τη σειρά του το δικό του κείμενο, θεωρώ αρκετά αντικειμενικό και χωρίς ταμπού.

Ένιωσα πως οι σχολιαστές φάνηκαν αρκετά δογματικοί και αυστηροί σε ένα κείμενο στου οποίου το ύφος δεν διέκρινα καμμία προτρεπτική διάθεση. Δεν νομίζω πως υπάρχει λόγος να βρίσκουμε πάτημα για να βγάζουμε ολ’ αυτά τα αφοριστικά και υποκριτικά κολλήματα της προσωπικότητάς μας σχετικά με τις ψυχοτρόπες ουσίες. Στο κάτω κάτω δεν μπορούμε να απορρίψουμε ιστορικά στοιχεία. Χαίρομαι που ο Ευρύνοος φάνηκε ο πιο δίκαιος.

Το κείμενο δεν είναι προτρεπτικό για χρήση ουσιών. Αν προτρέπει σε κάτι θεωρώ είναι στον προβλήματισμό. Ελπίζω κάποιοι απ' την παρέα να κράτησαν κάποιες νύξεις που γίνονται σε σχέση με τις αιτίες της απαγόρευσης των ουσιών και τα συμφέροντα που βρίσκονται πίσω απο αυτό. "...προκειμένου να ανακοπεί και να ελεγχθεί το αυξανόμενο κύμα της ειρηνικής εξέγερσης".
Ο φόβος μήπως ο άνθρωπος απελευθερωθεί από τα δεσμά του και δεν μπορεί να χαληναγωγηθεί.

Ή στο σημείο: "...για τον τυπικό ψυχίατρο του σήμερα, κάθε ένδειξη μυστικιστικής εμπειρίας είναι σύμπτωμα ψυχικής διαταραχής". '

Επίσης: “...Η έκσταση του LSD είναι η πλήρους χαράς ανακάλυψη, ότι το εγώ, με τις θλιβερές του επιφάσεις και προσπάθειες, είναι μόνο ένα κλάσμα της ταυτότητάς μου ».

Προσωπικά δεν με αφορά αν μέσω ασκήσεων, αναπνοών μαντρας, ψυχοτρόπων κλπ. φτάνω στο να νιώσω πως το εγώ είναι η λανθασμένη ιδέα για το ποιός είμαι. Ότι απλώς και μόνο είναι επινόηση του νου όπως λέει και ο Osho. To μέσο για εμένα έχει λίγη αξία μπροστά σε αυτό το βίωμα.

Η παρέα απλά μάλλον έχασε την ουσία με τις ουσίες. Έμεινε δογματικά στα ναρκωτικά και έβγαλε φλύκτενες. Γιατί... οι πνευματικοί άνθρωποι έχουν βρει τις λύσεις... Γιατί λοιπόν δεν δημοσιεύουν κ αυτοί την έρευνά τους?
Να διαφωτίσουν όλους μας?
Το να καθόμαστε στην καρέκλα και να κρίνουμε είναι πολύ εύκολο. Τουλάχιστον ας έχουμε κατανοήσει πρώτα τι θέλει να πει ο ποιητής.
Οι άνθρωποι που θέλουν να ανήκουν στον πνευματικό δρόμο φαντάζομαι πως θα έπρεπε να νιώθουν ελεύθεροι και ασυμβίβαστοι πνευματικά.
Να προβληματίζονται, να ψάχνουν, να αμφιβάλλουν, να μαθαίνουν, να ακούνε ουσιαστικά.
Να αποπνέουν ελευθερία και να προτρέπουν ίσως και άλλους καλοπροαίρετα σε αυτό.

Τελικά διερωτόμαι μήπως κάποιοι και πόσοι τελικά χρησιμοποιούν τον όρο πνευματικότητα για να δικιολογήσουν τα στραβά και τα φασιστικά της προσωπικότητάς τους.

delta είπε...

Αγαπητή Σάντρα

Θα μπορούσα να συμφωνήσω με όλα όσα είχες την καλοσύνη να μας γράψεις.
Θα μπορούσα να δεχτώ την άποψη σου ότι : «δεν με αφορά αν μέσω ασκήσεων, αναπνοών μαντρας, ψυχοτρόπων κλπ. φτάνω στο να νιώσω πως το εγώ είναι η λανθασμένη ιδέα για το ποιός είμαι. Ότι απλώς και μόνο είναι επινόηση του νου όπως λέει και ο Osho. To μέσο για εμένα έχει λίγη αξία μπροστά σε αυτό το βίωμα.»
Για σένα βέβαια, όχι για τον Όσσο.
Ο Όσσο έδωσε αυτή την λύση στην ανθρωπότητα με τους 112 μοναδικούς διαλογισμούς του.

Θα μπορούσα να δεχτώ ότι ένα τόσο πολύπλοκο και ιδιαίτερο θέμα δεν είχαμε όλοι την δυνατότητα και την ψυχραιμία να το αντιμετωπίσουμε με την σοβαρότητα που ίσως θα του άρμοζε και πιθανόν να χάσαμε την ουσία. Ο ίδιος ο Γιάννης Αυγουστάτος νομίζω ότι πρέπει να περίμενε τις αντιδράσεις όταν ανέρτησε το συγκεκριμένο άρθρο. Στο κάτω κάτω, πώς να το κάνουμε, δεν γνωρίζουμε όλοι τι σημαίνει LSD.

Αλλά, με συγχωρείς, δε μπορώ ποτέ να συμφωνήσω με την κατάληξή σου :

«Τελικά διερωτόμαι μήπως κάποιοι και πόσοι τελικά χρησιμοποιούν τον όρο πνευματικότητα για να δικιολογήσουν τα στραβά και τα φασιστικά της προσωπικότητάς τους.»

Είναι πολύ βαρύ να μιλάς για φασισμό σε ένα blog που όλοι έχουν ελεύθερη πρόσβαση, καμιά άποψη δεν περικόπτεται (εκτός από βρισιές) και τελικά αναρτήθηκαν και παραμένουν ανηρτημένα δύο πολύ εμπεριστατωμένα, μακροσκελέστατα άρθρα από τους γνωρίζοντες το θέμα με τις ψυχωδηλωτικές ουσίες και όλα τα σχόλια τους. Που τον βλέπεις τον φασισμό ;

Αν αναφέρεσαι σε μένα, στο πρώτο μου σχόλιο δήλωσα ότι το κείμενο είναι εμπεριστατωμένο, όχι προτρεπτικό στην λήψη των ουσιών και εξέφρασα τις απορίες μου λόγω άγνοιας επί του θέματος.

Αν πάλι αναφέρεσαι στην Έλενα, νομίζω ότι την άποψη της (ότι τα πυρά ανάβουν μόνο εκ των έσω) την τεκμηρίωσε και πρέπει σε τελική ανάλυση να μάθουμε να δεχόμαστε την θέση του καθενός και όχι να βάζουμε εύκολα ταμπέλες.

Περιμένω διευκρινίσεις

sandra είπε...

Delta,
καταρχάς παραθέτω την προσωπική μου άποψη. Κανενός Όσσο και κανενός άλλου. Δεν χρειάζεται λοιπόν να χρησιμοποιείς αυτόν σαν επιχείρημα. Αν τον συναντήσω ποτέ ας μου πει αυτός την άποψή του σχετικά με τα μέσα στα οποία και αναφέρθηκα.

Δεν χρειάζεται να παίρνεις ή να ξέρεις ακριβώς τι σημαίνει LSD αγαπητέ Delta, για να μπορείς να κατανοήσεις λίγο βαθύτερα ένα κείμενο που στη συγκεκριμμένη περίπτωση είχε κάποια σημεία πολύ δυνατά και τα οποία πέρασαν απαρατήρητα δυστυχώς από τους περισσότερους, πλην αυτών στους οποίους και αναφέρθηκα.

Αν και κατά πόσο επέσε βαρύς ο χαρακτηρισμός μου σχετικά με το αν κάποιοι και πόσοι δικιολογούν τα φασιστικά της προσωπικότητάς τους χρησιμοποιώντας τον όρο πνευματικότητα, ίσως θα έπρεπε να μας προβληματίσει Delta σαν γενικό φαινόμενο.
Βεβαίως αυτή μου η απορία έχει γεννηθεί πολύ καιρό τώρα και σαφώς ένιωσε την ανάγκη να εκφραστεί διαβάζοντας το σχόλιο κυρίως της Έλενας η οποία σπεύδει να χρησιμοποιήσει χαρακτηρισμούς μιλώντας για πνευματικές οκνηρίες και άτομα δεύτερης κατηγορίας τα οποία χρησιμοποιούν όπως λέει αυτά τα κείμενα για να εναποθέσουν ελπίδες κλπ.

Αυτό είναι το βαρύ ίσως Delta. Να χρησιμοποιούνται τέτοιοι χαρακτηρισμοί/αφορισμοί πόσο μάλλον όταν δεν έχει υπάρξει κατανόηση σε βάθος. Όπως βλέπεις Delta oι ταμπέλες δεν τοποθετήθηκαν από εμένα. Απαντώ σε αυτές.

...Ο Θεός έφτιαξε την αλήθεια με πολλές πόρτες για να δέχεται κάθε πιστό που τις χτυπάει...
Χαλίλ Γκιμπράν
Το παραπάνω αν δεν κάνω λάθος είναι από τα πρώτα που διαβάζει κανείς σε αυτό το site με αυτή την ατμοσφαιρική photo.

Αν ταράχθηκαν λίγο τα νερά της παρέας σας, σίγουρα δεν ήταν καθόλου μέσα στις προθέσεις μου. Ή ήταν?

Καλή σας ημέρα, να είστε όλοι καλά...

delta είπε...

Αγαπητή Σάντρα

Τα νερά μπορούν να ταραχθούν και χωρίς «χαρακτηρισμούς» …

Και βέβαια καμιά πόρτα στην αλήθεια δεν κλείσαμε …

Τον Όσσο χρησιμοποίησες σαν παράδειγμα για να δικαιολογήσεις την προσωπική σου άποψη, γι’ αυτό σου απάντησα χρησιμοποιώντας τον Όσσο.

Το ότι δεν σχολιάστηκαν κάποια δυνατά σημεία του κειμένου, δε σημαίνει απαραίτητα ότι πέρασαν απαρατήρητα, όπως λες. Όταν μιλάμε για «ουσίες» τα σημεία αυτά αναγκαστικά περνούν σε δεύτερη μοίρα, καθώς αυτό που απασχολεί τους περισσότερους αναγνώστες, είναι οι κίνδυνοι και οι επιπτώσεις που υπάρχουν από τη χρήση αυτών των ουσιών, κάτι που δεν ήταν ξεκάθαρο στο πρώτο κείμενο του Αυγουστάτου και ήρθε να το συμπληρώσει ο Γιάννης Δογάνης.

Είναι βαρύς ο χαρακτηρισμός «πνευματική οκνηρία» της Έλενας (δεν μίλησε για άτομα δεύτερης κατηγορίας) και όχι ο δικός σου για «φασιστικές προσωπικότητες» ;

Η ίδια βέβαια δεν χρειάζεται την δική μου βοήθεια και μπορεί να υπερασπιστεί μια χαρά τον εαυτό της. Η δική μου παρέμβαση αφορά μόνον τον παραπάνω χαρακτηρισμό γιατί θεωρώ ότι ούτε στο ύφος του συγκεκριμένου ιστολογίου ταιριάζει, ούτε φυσικά στην Έλενα αξίζει.

Προσωπικά προτιμώ να σταματήσουμε εδώ.

Ανώνυμος είπε...

Ίσως να σας ενδιαφέρει να ρίξετε μια ματιά στην ιστοσελίδα της Ενθαλλαγής:

Ενθαλλαγή

Αξίζει να εγγραφείτε, το θέμα των ψυχοδηλωτικών/ψυχοτρόπων είναι ένα θέμα που σηκώνει πολύ συζήτηση. Όχι μόνο απο άποψη πληροφορίας όπως κατατέθηκε στο αρχικό άρθρο αλλά και απο προσωπική άποψη : η απάντηση πολλές φορές εξαρτάται απο το ποιός ρωτάει μια ερώτηση.Ιδίως σε αυτό το θέμα πολλές απαντήσεις είναι υποκειμενικές.

Ανώνυμος είπε...

I enjoy what you guys tend to be up too. Such clever work
and exposure! Keep up the wonderful works guys I've incorporated you guys to my own blogroll.
Stop by my website ; individual health insurance

LinkWithin

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...